অসমীয়া   বাংলা   बोड़ो   डोगरी   ગુજરાતી   ಕನ್ನಡ   كأشُر   कोंकणी   संथाली   মনিপুরি   नेपाली   ଓରିୟା   ਪੰਜਾਬੀ   संस्कृत   தமிழ்  తెలుగు   ردو

উদ্ভিদৰ খাদ্য উপাদান আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱ

উদ্ভিদক ডালে-পাতে, ফলে-ফুলে বিকশিত হ’বলৈ যিবোৰ খাদ্য উপাদান বা পোষক মৌলৰ প্ৰয়োজন হয় তাৰ ভিতৰত নাইট্ৰ’জেন, ফছফৰাছ আৰু পটাচিয়াম নামৰ মৌলসমূহ অধিক মাত্ৰাত প্রয়োজন হয়। সেইবোৰৰ উপৰি উদ্ভিদক অন্য কিছুমান মৌলৰো প্রয়োজন হয় আৰু শস্য উৎপাদনত তেনে মৌলৰ প্ৰভাৱো লেখত ল’ব লগীয়া। উদ্ভিদক কিছু পৰিমাণে কমকৈ প্ৰয়োজন হোৱা তেনে কেইবিধমান মৌলৰ বিষয়ে তলত উল্লেখ কৰা হ’ল।

কেলচিয়াম

 

শস্যৰ শ্ৰীবৃদ্ধি কৰা আৰু শিপা বর্ধনত কেলচিয়ামৰ প্ৰভাৱ উল্লেখযোগ্য। শস্যৰ গুটি ধৰাত এইবিধ মৌলই অৰিহনা যোগায় আৰু খেতিৰ উৎপাদন বঢ়োৱাত ই সহায় কৰে। কেলচিয়ামে শস্যত উৎপন্ন হোৱা দূষিত পদার্থ নিৰাময় কৰে আৰু গছে লৱণযুক্ত পানী শোষণ কৰাত সহায় কৰে। এইবিধ মৌলৰ অভাৱ হ’লে শিপাৰ কাৰ্য্যদক্ষতা কমি যায় আৰু তাৰ ফলস্বৰূপে গছৰ বাঢ়ন শক্তি হ্রাস পোৱা পৰিলক্ষিত হয়।

মেগনেচিয়াম

 

মেগনেচিয়াম পাতৰ ক্লৰ'ফিল বা হৰিৎকণাৰ এটি আৱশ্যকীয় অংগ। শস্যৰ খাদ্য আহৰণ কৰাত ই সহায় কৰে, মাটিৰ অম্লীয়তা সঠিতভাৱে ৰাখে আৰু স্নেহ পদার্থ গঠন কৰাত অৰিহনা যোগায়। এইবিধ খাদ্য মৌলৰ যোগান যথোপযুক্ত নহ’লে গছৰ বুঢ়া পাতবোৰ হালধীয়া হৈ পৰে।

ছালফাৰ

 

এইবিধ উপাদানে হৰিৎকণা, প্ৰ’টিন আদি সংশ্লেষণ কার্যত অৰিহনা যোগায়। ই গছৰ ডাঠ সেউজীয়া ৰং গঠনত আৰু গুটি উৎপাদনত সহায় কৰে। মাটিৰ অম্লতা ৰক্ষা কৰাটো ই সহায়কাৰী। নহৰু, পিয়াজ, মূলা প্রভৃতি শস্যৰ ক্ষেত্ৰত ইয়াৰ প্ৰভাৱ অধিক। ছালফাৰৰ অভাৱ হ’লে শস্যৰ নতুন পাতবোৰ হালধীয়া হৈ পৰে, শিপা আৰু গা-গছৰ বাঢ়ন শক্তি নিয়মীয়া নহয়। ফলমূলৰ গছৰ ক্ষেত্ৰত ফলৰ ৰং শেতা পৰে আৰু ফলবোৰ নিৰস হয়।

বৰ’ণ

 

বৰ’ণ, ফল-মূল আৰু পাচলি জাতীয় শস্যৰ বাবে বৰ প্রয়োজনীয়। এইবিধ পোষক দ্ৰব্যই ফল-মূল আৰু পাচলিৰ গুণাগুণ উন্নত কৰে আৰু শর্কৰা সৰবৰাহত অহিৰনা যোগায়। পিতনি মাটি পৰিশোধন, ই সহায়কাৰী। বৰ’ণৰ অভাৱ হ'লে ফুলকবিৰ পাত সৰু হয়, কবিৰ ৰং আৰু গঠন উৎকৃষ্ট মানৰ নহয়। ইয়াৰ অভাৱত বন্ধাকবিৰ পাতবোৰ বান্ধ নেখায়, টেঙাফলৰ আগ শুকাই যায়, ফল কঠিন আৰু ৰসহীন হৈ পৰে। নাৰিকল, তামোল আদি শস্যত এই মৌলৰ প্ৰভাৱ উল্লেখনীয়।

ক’পাৰ

 

ক’পাৰ পত্ৰহৰিৎ গঠনত সহায়কাৰী। এইবিধ মৌলই উদ্ভিদৰ কিছুমান আভ্যন্তৰীণ কার্য পৰিচালনা কৰাত সহায় কৰে। ইয়াৰ অভাৱ হ’লে বিলাহী আৰু জালুকৰ পাত মৰহি যায়, মাহজাতীয় শস্যৰ স্বাভাৱিক গুটি ধৰাত ব্যাঘাত জন্মে আৰু টেঙা গছৰ কুমলীয়া আগবোৰ মৰি যোৱাৰ উপৰি ফলবোৰো ফাটি যাব পাৰে।

আইৰন

 

উদ্ভিদৰ সেউজীয়া কোষবোৰত ইয়াক পোৱা যায়। ক্লৰ'ফিল সংশ্লেষণৰ বাবে ই অপৰিহার্য। আইৰনৰ অভাৱ হ’লে পাতৰ ঠায়ে ঠায়ে হৰিৎকণাহীন হৈ হালধীয়া পৰে আৰু সালোক সংশ্লেষণ প্রক্রিয়া কমি যায়

মেংগানিজ

 

মেংগানিজে গুটিৰ অংকুৰণ আৰু ইয়াক পূৰঠ কৰাত অৰিহনা যোগায়। সালোক সংশ্লেষণৰ ক্ষেত্ৰত উদ্ভিদক বহু পৰিমাণে মেংগানিজৰ প্রয়োজন হয়। মাটিৰ গুণাগুণ ৰক্ষা কৰাতো ই সহায় কৰে। মেংগানিজৰ অভাৱ হ’লে ফলমূল গছৰ পাতৰ সিৰ হালধীয়া হয় আৰু গছৰ শ্ৰীবৃদ্ধি আৰু বিকাশ সন্তোষজনক নহয়। মলিবডেনাম

শাক-পাচলি আৰু মাহজাতীয় শস্যৰ বাবে মলিবডেনাম অপৰিহার্য। উদ্ভিদৰ প্রয়োজনীয় নাইট্র’জেন গ্ৰহণত ই সহায় কৰে আৰু প্ৰ’টিন সংশ্লেষণত ইয়াৰ প্রয়োজন হয়। এই মৌলৰ অভাৱ হ'লে ফুলকবিৰ হুইপটেইল নামৰ বেমাৰ হয় আৰু কবিৰ গঠন ভাল নহয়। ইয়াৰ অভাৱত উৰহীজাতীয় শস্যৰ পাত পাতল সেউজীয়া হৈ পৰে আৰু উৎপাদন কমে।

জিংক

 

উদ্ভিদৰ সালোক সংশ্লেষণত জিংকে প্রত্যক্ষ প্রভাৱ পেলায়। ইয়াৰ অভাৱত উদ্ভিদৰ পাব চুটি হয় আৰু গছজোপা নিশকটীয়া হৈ পৰে। গছৰ পাতবোৰ সৰু আৰু মেটুৰা-মেটুৰি হয়। টেঙা জাতীয় ফল, আলু, পিয়াজ, বিলাহী আদিত এইবিধ মৌলৰ আৱশ্যক অধিক।

শস্যক কম-বেছি পৰিমাণে প্রয়োজন হোৱা উপৰিউক্ত মৌলবোৰ যোগান ধৰিবৰ বাবে বিভিন্ন ধৰণৰ সূক্ষ্মসাৰ বজাৰত কিনিবলৈ পোৱা যায়। এনে সাৰত উদ্ভিদক প্রয়োজন হোৱা একাধিক পোষক মৌল নিহিত হৈ থাকে। এই সাৰবোৰ মাটিত প্রয়োগ কৰি অথবা পানীত গুলি স্প্ৰে’ কৰি শস্যক যোগান ধৰিব পৰা যায়। মাটিৰ উৰ্বৰতা অটুট ৰাখিবলৈ হ’লে ৰাসায়নিক সাৰ প্রয়োগ কৰাৰ উপৰি আৱশ্যকীয় সূক্ষ্মসাৰ প্রয়োগ কৰা বৰ দৰকাৰ। বিভিন্ন শস্যৰ বাবে সূক্ষ্মসাৰৰ পৰিমাণ আৰু প্রয়োগৰ সময়ো ভিন্‌ ভিন্‌। উদাহৰণস্বৰূপে, শাক-পাচলি ৰোৱা বা সিঁচাৰ সময়ত, ফল-মূলৰ ক্ষেত্ৰত ফল ধৰাৰ আগতে, মাহজাতীয় শস্যত ফুল ধৰাৰ আগতে এনে সূক্ষ্মসাৰ প্রয়োগ কৰিলে অধিক সুফল পোৱা যায়। কৃষক ৰাইজৰ সুবিধার্থে এনে সাৰৰ প্রয়োগ পদ্ধতিৰ বিষয়ে সাৰ ভৰাই থোৱা পাত্ৰবোৰৰ ওপৰতো নির্দেশনা লিখা থাকে। সঠিত পদ্ধতিৰে শস্যৰ প্রয়োজনীয় অনুপাতত সূক্ষ্মসাৰ প্রয়োগ কৰি শস্যৰ উৎপাদন বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে শস্যৰ গুণগত মানো উন্নত কৰি তুলিব পৰা যায়।

লিখক: ড° কুমুদ চুতীয়া, দৈনিক জনমভূমি।



© 2006–2019 C–DAC.All content appearing on the vikaspedia portal is through collaborative effort of vikaspedia and its partners.We encourage you to use and share the content in a respectful and fair manner. Please leave all source links intact and adhere to applicable copyright and intellectual property guidelines and laws.
English to Hindi Transliterate