কৃষি

ৰেচম শিল্প

মুগা পলুৰ বিভিন্ন ৰোগ তথা অপকাৰী পোকসমূহ

<div id="MiddleColumn_internal">
<h3>ফুটুকা ৰোগ</h3>
<ul>
<li>মুগাৰ ফুটুকা ৰোগ এবিধ মাৰাত্মক ৰোগ I</li>
<li>এই ৰোগ এবিধ নজিমা এন্থেৰিয়া নামৰ প্ৰতজৱাৰ দ্ৱাৰা হয় I</li>
<li>এই ৰোগ বংশানুক্ৰমে চকৰিৰ (মাইকী) দ্ৱাৰা সংক্ৰামন হয় I</li>
<li>প্ৰাৰম্ভিক অৱস্থাত শতকৰা 50 ভাগ মুগা পলু তৃতীয় স্তৰতে মৰি যায় আৰু অতি কম পৰিমানৰ পলুহে বাহ বন্ধা দেখা যায় I</li>
<li>যেতিৱা স্ৱাস্থ্অ্যাবান পলু এই ৰোগৰ দ্ৱাৰা সংক্ৰমন হৈ আক্ৰান্ত হয় তেতিয়া ইয়াক মাধ্অ্যামিক সংক্ৰমন বুলি কোৱা হয় I</li>
<li>মাধ্অ্যামিক সংক্ৰমন 4 হলে পাতল লেটা অৰ্ৰু 5 স্তৰত হলে দেখাত ভাল কিন্তু সচৰ বাবে অনুপযুগী লেটা পোৱা যায় I</li>
<li>ৰোগৰ সময় : বছৰৰ সকলো সময়তে এই ৰোগ হয় যদিও গৰমৰ দিনত, আহাৰ আৰু ভাদ মাহত এই ৰোগ চকুত পৰে I</li>
</ul>
লক্ষণ
চালুকিঅ অৱস্থাত
<ul>
<li>মুগা পলু বোৰ সাধাৰণ অৱ্স্থাত ৰোগাক্ৰান্ত বুলি চিনাক্ত কৰা কঠিন I</li>
<li>কিন্ত অনুবীক্ষন যন্ত্ৰত পলু বোৰত ফুতুকাৰ ৰেনু বোৰৰ উমান পোৱা যায় I</li>
</ul>
পুৰথ অৱ্স্থাত:
<ul>
<li>পলু বোৰে খাবলৈ এৰে I</li>
<li>বৃদ্ধিৰ কমি যায় I</li>
<li>এটা স্তৰৰ পৰা আন এটা স্তৰলৈ মোট সলোৱাৰ সময়ৰ তাৰতম্অ ঘতে I</li>
<li>পলুৰ ৰং পাতল হয় I</li>
<li>বেছিকৈ সংক্ৰমিত হোৱা পলুৰ ছালৰ ওপৰত জালুকৰ দৰে সৰু সৰু দাগ দেখা I</li>
</ul>
ৰোগৰ ঊৎস
কনী অৱস্থাত
<ul>
<li>কনী পৰা চকৰীৰ পৰা I</li>
<li>কনীৰ উপৰি ভাগ বীজানুৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি I</li>
<li>সচ উট্পাদন কৰা গৃহ বা আন আন সৰন্জাম বোৰৰ পৰা I</li>
</ul>
পলু অৱ্স্থাত
<ul>
<li>ৰোগৰ বীজানু থকা বা শোধন নকৰা খৰিকা I</li>
<li>বংশানুক্ৰমে পোৱা বীজানু I</li>
<li>বীজানু থকা মুগা খাদ্য বৃক্ষ্ৰ পাত I</li>
<li>ৰোগাক্ৰান্ত পলুৰ বিষ্ঠা I</li>
<li>ৰোগৰ বীজানু থকা চোমনি I</li>
<li>ৰোগৰ বীজানু থকা মুগা পোহা সজুলী সমুহ I</li>
</ul>
চকৰী অৱস্থাত
<ul>
<li>ৰোগৰ দ্ৱাৰা সংক্ৰমন হোৱা সচৰ লেটা I</li>
<li>ৰোগীয়া চকৰী I</li>
<li>ৰোগৰ দ্ৱাৰা সংক্ৰমন হোৱা সচ উট্পাদনৰ সজূলী সমুহ I</li>
<li>চকৰীৰ পাখিত থকা সৰু সৰু ঘুগুলা আৰু সচ উট্পাদন কৰা গৃহৰ ধুলি মাকতি বোৰ বোৰ I</li>
</ul>
ৰোগৰ সম্প্ৰসৰন
<ul>
<li>এই ৰোগত আক্ৰন্ত পলু বোৰৰ বিষ্ঠা, গাৰ পৰা ওলোৱা ৰস্ আৰু মুখৰ লালতিয়ে চোমনি খনৰ পাৰিপাশ্চিকতা তথা মুগা পালনৰ সজুলী বোৰ আৰু খাদ্য বৃক্ষ্ৰৰ পাত বোৰ ৰোগৰ বীজানুৰে কলুশিত কৰি তুলে I</li>
<li>সাধাৰনতে বীজানু সংক্ৰমনিত পাত আৰু কনীৰ চোকোৰা পলুয়ে খোৱাৰ ফলতে ফুটুকা ৰোগ বেছিকৈ হয় I</li>
</ul>
প্ৰতিকাৰ
<ul>
<li>বৈগ্যনিক পদ্ধ্তিৰে মাইকী চকৰী প্ৰতি জনীকে অনুবীক্ষন যন্ত্ৰৰ দ্ৱাৰা পৰীক্ষা কৰি সচ উত্পাদন কৰিব লাগে I</li>
<li>শত্ঝৰা 2% হাৰত ফৰ্মেলিন ব্যৱহাৰ কৰি মুগা সচ উত্পাদন গৃহ আৰু সজুলী সমুহ ভাল্কৈ ধুবা লাগে I</li>
<li>বীজানু মুক্তা সচ হে ব্যৱহাৰ কৰিব লাগে I</li>
<li>কনী বোৰ শত্ঝৰা 2% হাৰত ফৰ্মেলিনৰ দ্ৱাৰা শোধন কৰিবা লাগে I</li>
<li>যিমান পাৰি স্ৱাস্থ্যকৰ পৰিৱেশ বজাই ৰাখিব লাগে I</li>
<li>পৰাপক্ষত, প্ৰতিজনী চকৰিয়ে পৰা কনী বেলেগে বেলেগে গছত লগাব লাগে I</li>
<li>ফুটুকা দেখিলই গোটই খাৰিকাটো নষ্ট কৰি পেলাবা লাগে I</li>
</ul>
<h3>মুখ লগা ৰোগ</h3>
এই ৰোগ এই ৰোগ চিউদমনাছ ঔৰিংগিছা আৰু বেচিলাছ থুৰিংজেনএচিছ নামৰ বেক্তেৰিয়া কেইবিধে কৰে I
লক্ষণ
<ul>
<li>এই ৰোগৰ দ্ৱাৰা আক্ৰান্ত পলু বোৰ এলেহোৱা আৰু চলনহীন হৈ পৰে I</li>
<li>তেজৰ ৰং কলা হয় I</li>
<li>গাৰ ৰস বোৰ বমিৰ লগত ওলাই যায় I</li>
<li>লাদ বোৰ অলপ জুলীয়া আৰু শিকলিৰ আকৃতিৰ হয় I</li>
<li>পলু বোৰ কোমল আৰু স্ৱচ্ছ হয় I</li>
<li>কম দিনৰ ভিতৰতে পলুৰ মৃত্যু হয় I</li>
</ul>
<h3>ৰোগৰ ঊৎস</h3>
<ul>
<li>ৰোগীয়া আৰু মৃত পলু I</li>
<li>ৰোগাক্ৰান্ত পলুৰ বিষ্ঠা I</li>
<li>বীজানুৰ দ্ৱাৰা সংক্ৰমনিত খাদ্য বৃক্ষৰ পাত আৰু মুগা পালনৰ সজুলী বোৰ I</li>
</ul>
ৰোগ হোৱাৰ সময়
<ul>
<li>বায়ু মণ্ডলৰ উষ্ণটা আৰু আদ্ৰতাৰ বঢা টুটাৰ সৈতে যেতিয়া মুগা খাদ্য বৃক্সৰ নিম্ন মান বিষিষ্ঠ পাতত মুগা পোহা হয তেতিয়াই মুখ লগা ৰোগে বিস্তাৰ লাভ কৰে I</li>
</ul>
ক্ষতিৰ পৰিমাণ
<ul>
<li>গোটই বছৰতে মুখ লগা ৰোগ দেখা পোৱা যায় যদিও আহাৰ, ভাদ আৰু পুহ, মাঘ মাহৰ মুগ্গা বাহত এই ৰোগ বেছিকৈ দেখা যায় I</li>
<li>15% ৰ পৰা 40 % পয্যন্ত ক্ষতি হয় I</li>
</ul>
প্ৰতিকাৰ
<ul>
<li>পৰিশোধন কৰা ভাল নিৰোগী সচহে ব্য্ৱহাৰ কৰিব লাগে I</li>
<li>পলু পোহাৰ আগত আৰু পিছত চোমনি খন 2% ফৰ্মেলিন দ্ৰবনেৰে পলু পোহা সজুলী বোৰ আৰু গা গচ বোৰ বিশুদ্ধিকৰন কৰিব লাগে I</li>
<li>চোমনিত 3% গুৰি চুন ছটিয়াবা লাগে I</li>
<li>পলু পুহি থাকোতে প্ৰাৰম্ভিক অৱস্থাতে ৰোগীয়া পলু বোৰ চিনাক্ত কৰি নষ্ট কৰি পেলাবা লাগে I</li>
<li>পলুবোৰ স্থানান্তৰৰ সময়ত সাৱধানে চুব লাগে I</li>
<li>পলু পালনৰ সময়ত স্ৱাস্থ্যসন্মত ব্যৱস্থা বোৰ মানি চলিব লাগে I</li>
<li>পলুক স্তৰ ভেদে উপযুক্ত পাত দিব লাগে I</li>
</ul>
মুগা পলুৰ ফুলা ৰোগ
<ul>
<li>এই বিধ এবিধ ভাইৰাচৰ দ্ৱাৰা হোৱা ৰোগ I</li>
</ul>
লক্ষণ
<ul>
<li>এই ৰোগত আক্ৰান্তা পলু বোৰে মুট সলাব নোৱাৰে I</li>
<li>পলুবোৰে যেনি তেনি ঘুৰি ফুৰে I</li>
<li>খাবলৈ এৰি দিযে I</li>
<li>গাৰ যোৰা বিলাক ঠুনুকা হৈ পৰে আৰু যুৰা বিলাকৰ মাজৰ পাব অংশ ফুলি যায় I</li>
<li>গাৰ আৱৰন খন টান খাই I</li>
<li>গাৰ জুলীয়া অংশ বোৰ বগা জুলীয়া পুজৰ দৰে হয় I</li>
<li>পলুৰ গাৰ পৰা বেয়া গোন্ধ ওলাই I</li>
</ul>
ৰোগ হোৱাৰ সময়
<ul>
<li>বছৰৰ সকলো সময়তে হয় I</li>
<li>যেতিয়া বায়ুমণ্ডলৰ তাপমাত্ৰা আৰু আদ্ৰতা বাঢে আৰু পলু পোহা গছৰ পাত বোৰো বেছি বুঢা হয় তেতিয়াই এই ৰোগ হয় I</li>
</ul>
ক্ষতিৰ পৰিমাণ
<ul>
<li>6-30 % মুগা পলু লোকচান হয় I</li>
<li>গ্ৰীস্ম আৰু বৰ্শা ঋতুত তিনি আৰু চাৰি ছাল কটা পলু এই ৰোগৰ দ্ৱাৰা বেছিকৈ আক্ৰান্ত হয় I</li>
</ul>
প্ৰতিকাৰ
<ul>
<li>পৰিশোধন কৰা ভাল নিৰোগী সচহে ব্য্ৱহাৰ কৰিব লাগে I</li>
<li>স্তৰ ভেদে পলুক উন্নতা মানৰ পাত যোগান ধৰিবা লাগে I</li>
<li>চুন গুৰি আৰু ব্লিছিং পাউদাৰ চতিওৱা একান্তই প্ৰয়োযন I</li>
</ul>
লেখিকা: ড: ৰঞ্জনা দাস।
</div>

/agriculture/9f09c799a9ae-9b69bf9b29cd9aa/9ae9c19979be-9aa9b29c19f0-9ac9bf9ad9bf9a89cd9a8-9f0997-9a49a59be-9859aa9959be9f09c0-9aa9959b89ae9c29b9