অসমীয়া   বাংলা   बोड़ो   डोगरी   ગુજરાતી   ಕನ್ನಡ   كأشُر   कोंकणी   संथाली   মনিপুরি   नेपाली   ଓରିୟା   ਪੰਜਾਬੀ   संस्कृत   தமிழ்  తెలుగు   ردو

গ্ৰীষ্মকালৰ ৰোগ আৰু লবলগীয়া সতৰ্কতা

গ্ৰীষ্মকালৰ ৰোগ আৰু লবলগীয়া সতৰ্কতা

সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহ সোমোৱাৰ লগে লগে গ্ৰীষ্মকাল আৰম্ভ হয় আৰু এনে জহৰ দিন কমেও ৪টা মাহ থাকে৷ জাৰকালিৰ তুলনাত গ্ৰীষ্মকালত ৰোগৰ প্ৰাদূৰ্ভাৱ বেছি৷ জহকালৰ ৰোগসমূহক নিম্নলিখিত ভাগত  ভগাব পাৰোঁ৷

(১) পানীৰ যোগেদি বিয়পা ৰোগসমূহ – ডিচেন্ট্ৰি, ডায়েৰিয়া, টাইফয়েড, জণ্ডিচ (হেপাটাইটিচ),শ্বিগেলা, জিয়াৰডিয়া,কৃমি আদি

(২) মহৰ যোগেদি বিয়পা ৰোগসমূহ – মেলেৰিয়া, ডেংগু, চিকেনগুনিয়া

(৩) গৰমৰ ফলত হোৱা ৰোগসমূহ – ডিহাইড্ৰেচন, হিট-ষ্ট্ৰোক, মূৰৰ বিষ, নাকৰ ৰক্তক্ষৰণ

(৪) চকুৰ অসুখ – কনজাংটভাইটিচ, কেটেৰেক্ট, ৰেটিনাৰ ক্ষতিসাধণ

(৫)গ্ৰীষ্মকালৰ চৰ্মৰোগ – যেনে বসন্ত, মিজলচ্, এলাৰ্জি আদি

(৬) সান মিহলি – প্ৰসাৱৰ সংক্ৰমণ হোৱা ৰোগ, কুকুৰে কামোৰা আদি

প্ৰদূষিত পানী গ্ৰহণ কৰাৰ ফলত মানুহৰ দেহত বেক্টৰিয়া, ভাইৰাচ বা আন পৰাশ্ৰয়ী জীৱৰ প্ৰবেশ ঘটে যাৰ  ফলত ব্যক্তিজন ৰোগক্ৰান্ত হয় ৷ ভালকৈ উতলোৱা, পৰিস্কাৰ পাত্ৰত  ভালদৰে ৰখা, ফিল্টাৰ কৰা পানী সেৱন কৰি এই ৰোগসমূহৰ পৰা বহু পৰিমাণে হাত সাৰিব পাৰি৷  লগতে খোৱা বস্তু মাখিয়ে যাতে স্পৰ্শ কৰিব নোৱাৰে তালৈকো চকু দিয়াটো বাঞ্চনীয় ৷ গৰমকালত বাহী খাদ্য পৰাপক্ষত গ্ৰহণ নকৰাই মংগলজনক৷ কৃমি, জিয়াৰদিয়া, টাইফয়েড আদি ৰোগ আকৌ পৰিস্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতাৰ অভাৱটো বিয়পে ৷ ৰোগাকান্ত এজন ব্যক্তিয়ে শৌচ কৰি ভালদৰে চাবোনেৰে হাত-মূখ-ভৰি নুধুই আনৰ খোৱা জল বা খাদ্য স্পৰ্শ কৰিলে তেওঁৰ ৰোগ আনলৈ বিয়পাৰ পূৰ্ণ সম্ভাৱনাই দেখা দিয়ে ৷ মহৰ যোগেদি বিয়পা ৰোগসমূহো বিপদজনক ৷ ডেংগু জ্বৰৰ ভাইৰাচ এডিচ ইজিপ্তি মহে বিয়পায় আৰু সময়মতে উচিত চিকিৎসা নাপালে এইৰোগ অতি বিপদজনক হৈ পৰিব পাৰে ৷ এডিচ মহে  চিকেনগুনিয়া ভাইৰাচ সুস্থ মানুহৰ শৰীৰলৈ বিয়পাই চিকেনগুনিয়া ৰোগো কৰে ৷ এই ৰোগত জ্বৰৰ ওপৰিও, ভীষণ গাঠিৰ বিষ, ছালত বসন্তৰ দৰে সৰু সৰু ৰঙীন পানীজ্বলা  উঠা, মূৰ বিষ-বমি আদি লক্ষণে দেখা দিয়ে ৷  অসমত চিকেনগুনিয়া ৰোগী দেখা পোৱা হোৱা নাই- কিন্তু আজিৰ জেট যুগত ৰোগ ইঠাইৰ পৰা সিঠাইলৈ বিয়পিব সময় নালাগে ৷ মালদ্বীপত কৰ্মৰত অৱস্থাত এই লিখকৰো এবাৰ  চিকেনগুনিয়া, এবাৰ ডেংগু ৰোগত ভোগাৰ অভিজ্ঞতা হৈছিল ৷ ডেংগুহৈ মোৰ তেজত বিপদজনকভাবে  প্লেটলেট কমি যোৱাত সহকৰ্মী পাকিস্তানী ডাক্তৰ ইমৰাণ হাচানে ৰক্তদান কৰি মোৰ জীৱন ৰক্ষা কৰিছিল ৷ সুসম্পৰ্ক বৰ্তাই ৰখা ডা০ ইমৰাণ এতিয়াও মালদ্বীপৰ চৰকাৰী চিকিৎসালয়ত কৰ্মৰত ৷ মহৰ যোগেদি বিয়পা ৰোগসমূহত  সময়মতে সঠিক চিকিৎসা নাপালে ৰোগী মৃত্যুমুখীও হব পাৰে ৷ অসমতো আজিকালি ডেংগুৰোগৰ প্ৰাদূৰ্ভাৱ বৃদ্ধি পোৱা পৰিলক্ষিত হৈছে ৷ চৰকাৰী জনস্বাস্থ্য সুৰক্ষা আঁচনিৰ ব্যৰ্থতা,  নগৰপালিকাৰ নলা-নৰ্দমা পৰিস্কাৰ কৰি ৰক্ষাত ব্যৰ্থতা আদি মূল কাৰণতেই এনে হৈছে ৷ লগতে যিকোনো ৰোগ নিৰ্মূল কৰিবলৈ স্বাস্থ্যশিক্ষাৰো অতীৱ প্ৰয়োজনীয়তা আছে ৷ মেলেৰিয়া আৰু ডেংগুৰ ওপৰত আগতে অকবত লিখামেলা হোৱা হেতুকে সদ্যহতে তাৰ বিতং চৰ্চা বাদ দিলোঁ ৷  গ্ৰীষ্মকালৰ চকুৰ অসুখ জয়বাংলা অতি কমন, একেলগে পৰিয়ালৰ বা চুবুৰীৰ কেইবাজনকো আক্ৰান্ত হোৱা দেখা যায় ৷ চকুৰ অসুখ নিবিয়পিবলৈ  একেবাৰে সহজ উপায় হ’ল – হাতখন ভালকৈ ধুই পৰিস্কাৰ নকৰাকৈ কোনো কাৰণতে নিজৰ চকু স্পৰ্শ নকৰিব ৷ চকুৰ অসুখ হোৱা ৰোগীৰ কাপোৰ, কিতাপ, চচমা বা আন কোনো বস্তৱেই নুচুব ৷

মানব দেহৰ ৭২শতাংশ পানীৰে গঠিত৷ দিনটোৰ ২৪ঘন্টাৰ ভিতৰত পুৰুষে তিনি লিটাৰ আৰু মহিলাই আঢ়ৈ লিটাৰ পানী খোৱাটো আৱশ্যকীয়৷ আমাৰ শৰীৰৰ পৰা পানী সচৰাচৰ নিৰ্গত হয় মল-মূত্ৰ,ঘাম আৰু চৰ্মৰ মাধ্যমেৰে ৷ কিন্তু বহুত সময় গৰমকালৰ ৰ’দত শ্ৰম কৰিলে ডিহাইড্ৰেচন হব পাৰে৷

ডিহাইড্ৰেচনৰ মূল কাৰণসমূহ হ’ল

ডায়েৰিয়া বা হাগনি,বমি, বেচিকৈ ঘমা, বহুমূত্ৰ বা ডায়েবেটিজ, জুইত দগ্দ্ধ হোৱা, পৰিস্থিতিবশত: পানী কমকৈ খোৱা৷

ডিহাইড্ৰেচনৰ ঘাই লক্ষণসমূহ হ’ল

পিয়াহ বেচিকৈ লগা, প্ৰসাৱ কমকৈ হোৱা আৰু ছাল-মুখ শুকাই যোৱা৷

ডিহাইড্ৰেচনৰ চিকিৎসা হ’ল বিশুদ্ধ পানী আৰু অৰেল ৰিহাইড্ৰেচন পাউদাৰ (ORS)৷ মদ বা কেফেইনযুক্ত পদাৰ্থ (চাহ,কফি) কেতিয়াও ইয়াৰ বিকল্প হব নোৱাৰে৷  ডাবৰ পানী, চেনি-নিমখ মিহলোৱা নেমু-কমলাৰ ৰস  অৰেল ৰিহাইড্ৰেচন পাউদাৰৰ বিকল্প হব পাৰে৷

ডিহাইড্ৰেচনৰ ফলত হব পৰা জটিলতাসমূহ হ’ল

কিডনি বিকল হোৱা, ক’মা বা শ্বক, হিট-ষ্ট্ৰোক, ইলেকট্ৰলাইটৰ অনিয়ম হোৱা৷ গৰমত পৰ্যাপ্ত সতৰ্কতামূলক ব্যৱস্থা নোলোৱাকৈ কাম কৰিলে পোনতে মাংসপেশীৰ বিষ (Heat-cramp) হব৷ ইয়াৰ পৰবৰ্তী পৰ্য্যায়ত  হিট  এস্কাষ্টচন (Heat Exhaustion ) আৰু হিট-ষ্ট্ৰোক (Heat Stroke )  হব পাৰে৷ হিট  এস্কাষ্টচনৰ লক্ষণ হ’ল শৰীৰৰ তাপমাত্ৰা ৪০ ডিগ্ৰী চেন্টিগ্ৰেড (১০৪ ডিগ্ৰী ফাৰেনহাইট)লৈ বৃদ্ধি পোৱা, হৃদগতি ক্ষিপ্ৰ হোৱা, উশাহ-নিশাহত কষ্ট হোৱা, ঘাম শুকাই যোৱা বা নোলোৱা, অস্বাভাবিক ব্যৱহাৰ (যেনে ভ্ৰম, ৰাগ হোৱা, হেল্যুচিনেচন হোৱা আদি), ফিট হোৱা বা মূৰ্চ্ছা যোৱা৷ চৰম অৱস্থাত হিট-ষ্ট্ৰোক হোৱাৰ সময়ত দেখা যাব শৰীৰৰ তাপমান ১০৫  ডিগ্ৰী ফাৰেনহাইট হোৱা সত্বেও ঘাম নোলায়, অতিপাত মূৰৰ বিষ, মূৰঘূৰণি, ওকালি আৰু বমি, কষ্টকৰ নিশ্বাস আৰু সংজ্ঞা হেৰোৱা৷ হিট-ষ্ট্ৰোক হ’ল এক অতি জৰুৰীকালিন অৱস্থা৷

ডিহাইড্ৰেচনলৈ দীঘলীয়া সময়ৰ বাবে গৰম  বতৰত কৰ্মৰত হলে মস্তিষ্কই  কাম নকৰা হৈ পৰে, শৰীৰৰ শীত-তাপ নিয়ন্ত্ৰণ কৰা ব্যৱস্থাটো বিকল হৈ পৰে আৰু খৰতকীয়াকৈ উপযুক্ত চিকিৎসা নাপালে ৰোগী মৃত্যুমুখত পৰে৷ এম্বুলেঞ্চ নহালৈকে ৰোগীৰ লবলগীয়া ব্যৱস্থাসমূহ হ’ল – ৰোগীজনক ভৰি ওখ কৰি ৰাখি শুৱাই দিয়ক, ফেন বা বিচনিৰে বতাহ দিয়ক, চেঁচা-তিতা কাপোৰেৰে গা মচি থাকক, সম্ভৱপৰ হলে কাষলটি-ডিঙি-কৰঙণ আদিত বৰফৰ পেক দিয়ক ৷

গ্ৰীষ্মকালত  পৰাপক্ষত  গাত লিপিত খাই  নধৰা পাতল ৰঙৰ পাতল  কপাহী কাপোৰ পিন্ধিব৷ ছাতি, টুপি, ছানগ্লাচ আদি পৰাপক্ষত ব্যৱহাৰ কৰিব৷ বাহিৰলৈ ওলোৱাৰ আধা ঘন্টাৰ আগতে শৰীৰৰ  উন্মুক্ত অংশত চান স্ক্ৰিন লোচন ঘঁহিলে ছালখনে যথেষ্ট পৰিমাণে সকাহ পাব৷ গ্ৰীষ্মকালৰ খাদ্য পৰাপক্ষত কিছু লঘু আহাৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে উপযোগী৷ তাপ উৎপন্ন কৰা খাদ্য মাংস,কণী, গৰম-মছলা ব্যৱহাৰ কমাব ৷ আমিষ ভোজীসকলে এই সময়ছোৱাত মাছক (বিশেষকৈ সৰু কমতেলী মাছ) নিজৰ খাদ্য তালিকাভুক্ত কৰিব পাৰিলে ভাল৷  দৈ,লচ্চী, মত্থা, চৰবত আদি বতৰৰ উপযোগী খাদ্য৷ ৰসাল ফল তৰমুজ, চিৰাল, তিঁয়হ, আম, অমিতা,কমলা, মাটিকঁঠাল আদি ডিহাইড্ৰেচন ৰোধ কৰাত সহায়ক হয়৷ প্ৰকৃতিয়ে দিয়া বতৰৰ ফল লেতেকু, পনিয়ল, বগৰী, আমলখি,  মধুৰী,ডালিম, নাচপতি  আদিয়ে শৰীৰ শীতল ৰাখে৷ এই সময়ত ধৰিত্ৰীত মৰীচা, খুতৰা, মানিমুনি, জিলমিল, মাটিকান্দুৰী, টেঙেচী, ঢেঁকীয়া আাদি শাক প্ৰচুৰ পৰিমাণে উপলব্দ্ধ হয় ৷ বতৰৰ বতৰা বুজি প্ৰকৃতিৰ এই অমূল্য অৱদানসমূহ গ্ৰীষ্মকালৰ নিয়মীয়া  খাদ্যৰ তালিকাৰ অন্তৰ্ভূক্ত কৰিব লাগে ৷ এই শাক সমূহত প্ৰচুৰ ভিটামিন, লাগতিয়াল ট্ৰেচ এলিমেন্ট,এন্টি অক্সিডেন্ট,লৌহ পদাৰ্থ আদি থাকে ৷ শৰীৰৰ ইমিউনিটি (ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা)  বঢ়োৱাত এইদৰে বতৰৰ শাক-পাচলিসমূহ সহায়ক হয় ৷

পৰিবেশ শুদ্ধ কৰি ৰাখিবলৈ ঘৰৰ  পৰিষদৰ ভিতৰত অন্তত: এজোপা  মহানিম গছ থাকিলে ভাল৷  এনেয়ো বাতাবৰণৰ শীতলতা  বজাই ৰাখিবলৈ ঘৰৰ আশে-পাশে  গছ-গছনিৰ প্ৰয়োজনীয়তা অপৰিহাৰ্য৷ নিমপাত উতলোৱা পানীৰে  বসন্ত বা আন গ্ৰীষ্মকালীন  চৰ্মৰোগত ভোগাসকলে গা  ধোৱাটো বেচ উপকাৰী৷ এইখিনিতে বিনম্ৰভাবে  জনাওঁ  যে বসন্ত ৰোগৰ বিষয়ে, নানা ধৰণৰ জণ্ডিচৰ বিষয়ে মোৰ প্ৰৱন্ধ সাহিত্য ডট অৰ্গৰ পূৰণি সংখ্যাত আগ্ৰহী পাঠকসকলে পঢ়িব পাৰিব৷

গ্ৰীষ্মকালৰ এলাৰ্জিত চিকিৎসকে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে এন্টি-এলাৰ্জিক দৰব দিয়ে৷ গ্ৰীষ্মকালত নাকৰ অগ্ৰভাগৰ পৰা হোৱা ৰক্তক্ষৰণ  প্ৰায়  প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ জীৱনত এবাৰ হলেও ঘটে৷ ই সাধাৰণতে বিপদজনক নহয়৷ প্ৰায় নিজে-নিজেই ৰক্তক্ষৰণ বন্ধ হয়৷ তেজ ওলাব ধৰিলে শুই নিদিব, শুলে পেটৰ ভিতৰলৈ তেজ গুচি যাব৷ প্ৰাথমিক চিকিৎসা হিচাবে বৰফ পানীৰ পেক তেজ বন্ধ কৰাত সহায়ক হয়৷ কাৰোবাক  চেলাইনযুক্ত বা আন নাকত দিয়া ড্ৰপৰ কেতিয়াবা প্ৰয়োজন হয়৷

চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ অবিহনে কোনো ঔষধেই নিজে সেৱন কৰা অনুচিত ৷ একেদৰে  প্ৰসাৱৰ  সংক্ৰমণ হলে পানী বেচিকৈ খাবলৈ পৰামৰ্শ দিয়াৰ ওপৰিও এন্টিবায়টিকৰ আৱশ্যকতা হব পাৰে ৷ আকৌ গৰমৰ দিনত বাট পথত ঘূৰি ফুৰা গিৰিহঁত নোহোৱা কুকুৰে যি কোনো ব্যক্তিকেই কামুৰিব পাৰে ৷ কুকুৰে কামুৰিলে ৰেবিজ বা জলাতংকৰ পৰা বাচিবলৈ ভেকছিন লবলৈ কোনেও যেন হেলা  নকৰে -কাৰণ জলাতংকৰ কোনো  চিকিৎসা নাই ৷

লিখক: ডা০ভূপেন শইকীয়া।



© 2006–2019 C–DAC.All content appearing on the vikaspedia portal is through collaborative effort of vikaspedia and its partners.We encourage you to use and share the content in a respectful and fair manner. Please leave all source links intact and adhere to applicable copyright and intellectual property guidelines and laws.
English to Hindi Transliterate